DOLANDIRICILIK, EMLAKCININ BAŞKASINA AİT YERİ SATMASI

BAŞKASINA AİT KOOPERATİF YERİNİ SATMAK

T.C.
YARGITAY
15. CEZA DAİRESİ
ESAS NO. 2011/15770
KARAR NO. 2012/41895
KARAR TARİHİ. 24.9.2012

> NİTELİKLİ DOLANDIRICILIK (Failin Serbest Meslek Mensubu Olması ve Dolandırıcılık Suçunu Mesleği Gereği Kendisine Duyulan Güveni Kötüye Kullanmak Suretiyle İşlemesi Gerektiği )

> SERBEST MESLEK MENSUBU (Dolandırıcılık – Sanığın Yaptığı Emlak Komisyonculuğu İşinin Serbest Meslek Faaliyeti Kapsamında Olmadığından Basit Dolandırıcılık Suçunu Oluşturacağı )

> EMLAK KOMİSYONCULUĞU (İşi Serbest Meslek Faaliyeti Kapsamında Olmadığından Basit Dolandırıcılık Suçunu Oluşturacağı – Dolandırıcılık )

5237/m.157,158/1-İ

193/m.37,65/2,66

ÖZET : Yasada kendi nam ve hesabına mesleğin gerektirdiği etik kurallara uygun olarak çalışması gereken kişilerin toplumda kendilerine duyulan güveni kötüye kullanmak suretiyle dolandırıcılık suçunu işlemeleri hali nitelikli dolandırıcılık olarak düzenlenmiş ise de, bu bendin uygulanabilmesi için failin serbest meslek mensubu olması ve dolandırıcılık suçunu da mesleği gereği kendisine duyulan güveni kötüye kullanmak suretiyle işlemesi gerekir. Sanığın yaptığı emlak komisyonculuğu işi karşılığında aldığı bedeller için Vergi Usul Kanunu gereğince serbest meslek makbuzu düzenlemeyip fatura düzenlemek zorunda olduğu, ticari mahiyetteki işinin serbest meslek faaliyeti kapsamında olmadığı cihetle eylemin TCK`nın 157. maddesine uyan basit dolandırıcılık suçunu oluşturacağı gözetilmelidir.

DAVA : Dosya incelenerek gereği düşünüldü:

KARAR : Dolandırıcılık suçunun oluşabilmesi için; failin bir kimseyi, kandırabilecek nitelikte hileli davranışlarla hataya düşürüp, onun veya başkasının zararına, kendisine veya başkasına yarar sağlaması gerekmektedir.

Hile nitelikli bir yalandır. Fail tarafından yapılan hileli davranış belli oranda ağır, yoğun ve ustaca olmalı, sergileniş açısından mağdurun inceleme olanağını ortadan kaldıracak nitelikte birtakım hareketler olmalıdır. Kullanılan hileli davranışlarla mağdur yanılgıya düşürülmeli ve bu yanıltma sonucu yalanlara inanan mağdur tarafından sanık veya bir başkasına haksız çıkar sağlanmalıdır.

Hilenin kandırıcı nitelikte olup olmadığı olaysal olarak değerlendirilmeli, olayın özelliği, mağdurun durumu, fiille olan ilişkisi, kullanılan hilenin şekli, kullanılmışsa gizlenen veya değiştirilen belgenin nitelikleri ayrı ayrı nazara alınmalıdır.

Somut olayda; sanık Aydemir`in emlak alım satım işyeri çalıştırdığı, diğer sanık Nihat`la fikir ve irade birliği içinde hareket ederek, müşteki Cafer`e esasen O… Kooperatifine ait olup, başkasına da satılmış bulunan bir daireyi, kooperatifin yetkili temsilcisi imiş gibi tanıtıp hareket ederek, hisse sahibi sanık Nihat gibi gösterip 55.000 TL`ye satarak 21.000 TL peşin aldıkları, yine ikinci olayda bu defa sanık Aydemir`in aynı yöntemle müşteki Gülüzar`a kooperatifin dairesini 50.000 TL`ye satıp kooperatif üyelik hissesinin devrine dair noter satışı ve protokoller yapmak şeklinde gerçekleştiği anlaşılan eylemlerinin, dolandırıcılık suçunu oluşturduğuna dair mahkemenin kabulünde bir isabetsizlik görülmemiştir.

Diğer temyiz itirazlarının reddine, ancak;

5237 sayılı Kanun`un 158/1-i bendinde serbest meslek sahibi kişiler tarafından mesleklerinden dolayı kendilerine duyulan güvenin kötüye kullanılması suretiyle işlenmesi, hali nitelikli dolandırıcılık hali olarak kabul edilmiş, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu`nun 65/2. maddesinde serbest meslek faaliyeti "sermayeden ziyade şahsi mesaiye ilmi veya mesleki bilgiye veya ihtisasa dayanan ve ticari mahiyette olmayan işlerin işverene tabi olmaksızın şahsi sorumluluk altında kendi nam ve hesabına yapılmasıdır" şeklinde tanımlanmış, aynı Kanun`un 66. maddesi ise "serbest meslek faaliyetini mutat meslek halinde ifa edenler serbest meslek erbabıdır" denilmiştir. Aynı Yasa`nın 37. maddesinin 4. bendinde ise gayrimenkullerin alım, satım ve inşa işleriyle uğraşanların bu işlerinden doğan kazançların bu kanunun uygulanmasında ticari kazanç sayılacağı belirtilmiştir. Yasada kendi nam ve hesabına mesleğin gerektirdiği etik kurallara uygun olarak çalışması gereken kişilerin toplumda kendilerine duyulan güveni kötüye kullanmak suretiyle dolandırıcılık suçunu işlemeleri hali nitelikli dolandırıcılık olarak düzenlenmiş ise de, bu bendin uygulanabilmesi için failin serbest meslek mensubu olması ve dolandırıcılık suçunu da mesleği gereği kendisine duyulan güveni kötüye kullanmak suretiyle işlemesi gerekir. Somut olayda ise sanık Aydemir`in K… Emlak adı unvanıyla yaptığı emlak komisyonculuğu işi karşılığında aldıkları bedeller için Vergi Usul Kanunu gereğince serbest meslek makbuzu düzenlemeyip fatura düzenlemek zorunda olduğu, ticari mahiyetteki işinin serbest meslek faaliyeti kapsamında olmadığı, sanıkların eylemlerinin TCK`nın 157. maddesine uyan basit dolandırıcılık suçunu oluşturacağı gözetilmeyerek yazılı şekilde hüküm kurulması,

5237 sayılı Yasa`nın 53. maddesinin 1. fıkrasının c bendinde yer alan kendi alt soyu üzerindeki velayet, vesayet ve kayyımlık haklarına ilişkin hak yoksunluğunun, aynı maddenin 3. fıkrasına göre koşullu salıverilmeye kadar uygulanabileceği gözetilmeden yazılı şekilde hüküm kurulması,

SONUÇ : Bozmayı gerektirmiş, sanıklar müdafiinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı isteme aykırı olarak 5320 sayılı Yasa`nın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken 1412 sayılı CMUK`nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 24.09.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

İstatistikler: Gönderilme zamanı gönderen teoman — 28 Kas 2014, 20:56 — Cevaplar 0 — Görüntüleme 69


Bir Cevap Yazın